Zbrodnie Bez Cenzury

00:06 Koktajl dla trupa Czy czyjeś życie jest ważniejsze? Konstytucje, święte księgi w różnych weznaniach, prawa ludzkie gwarantują nam równość. Nikt nie powinien czuć się lepszy, bo więcej posiada, ma więcej talentów albo jego inteligencja przewyższa znacznie średnią w populacji. 00:36 Życie ludzkie jest niezwykle cenne, dlatego tak bulwersuje mnie historia, którą zaraz opowiem. Ktoś miał uważać się za bardziej godnego istnienia i dawał sobie prawo do zabijania tylko z powodu swojego intelektu. To morderstwo okrzyknięto zbrodnią stulecia. Posłuchajcie. 01:09 Nathan Freudental Leopold Junior urodził się w zamożnej żydowskiej rodzinie 19 listopada 1904 roku w Chicago. Był trzecim z kolei i najmłodszym synem Florence i Neithena Leopolda seniora. Dziadkowie Neithena przybyli do Stanów Zjednoczonych z Niemiec. Jego rodzice dorobili się małej fortuny. Ojciec był szanowanym finansistą. Chłopczyk od maleńkości uważany był za wyjątkowe dziecko. 01:41 Swoje pierwsze słowa wypowiedział w wieku czterech miesięcy i trzech tygodni, co skrupulatnie odnotowano. Znakomity uczeń bez przeszkód dostał się na studia na Uniwersytecie w Chicago. Przez rok studiował w Michigan, po czym zrobił licencjat z wyróżnieniem w rodzinnym mieście. Dalsze studia miał zamiar kontynuować na Harvardzie. Nie zdążył. Stał się jednym z dwóch antybohaterów zbrodni stulecia. 02:11 Bardzo inteligentny Knighton, którego IQ wynosiło podobno 210, miał swoją piętę achillesową. Był zakompleksiony na punkcie swojego wyglądu i drobnej postury. Jego uroda była daleka od współczesnych mu kanonów męskiego piękna. Z drugiej strony był niezwykle utalentowany, władał piętnastoma językami, w pięciu mówił płynnie. Pasjonowała go ornitologia, w której do dziedzinie odnosił sukcesy. 02:41 Miłość do ptaków została z nim na długo, także za więziennymi murami. 02:48 Drugim sprawcą w morderczym duecie był Richard Albert Loeb. Urodził się 11 czerwca 1905 roku, również w Chicago, również jako trzeci, ale nie ostatni syn w domu. Rodzice Anna Henrietta i Albert Henry Loeb żyli w dostatku, wiodąc tryb życia milionerów. Ojciec, hojny filantrop, był prawnikiem żydowskiego pochodzenia. Jego żona była katoliczką. 03:18 Albert Loeb udzielał się w loży masońskiej i wspierał partię republikanów. Grywał w golfa, szachy i uwielbiał spędzać czas pośród książek. Wierzył, że Richard spełni jego nadzieję i wyrośnie na znakomitego biznesmena i człowieka wielkiej kultury. 03:38 Richard rzeczywiście był wybitnie zdolnym chłopcem. Pochłaniał od dziecka książki historyczne i powieści kryminalne. W wieku 12 lat przyjęto go do liceum prowadzonego przy Uniwersytecie w Chicago. Skończył je w dwa lata. W wieku 17 lat ukończył studia na Uniwersytecie Michigan jako najmłodszy absolwent w historii uczelni. Potem kontynuował studia z historii na Uniwersytecie w Chicago. 04:08 Richard był bardziej pewny siebie niż Knighton. Przystojny, wysportowany, dbał tak samo o umysł jak i o ciało. Był bardziej towarzyski i beztroski niż Knighton. Uwielbiał grę w tenisa i niezmiennie rozmiłowany był w powieściach detektywistycznych. 04:27 Dotychczas ich drogi się nie skrzyżowały, choć znali się z widzenia. Mieszkali w tej samej zamożnej dzielnicy Kenwood w Chicago. Dopiero wiosną 1920 roku ich relacja nabrała intensywności. Byli w tej samej grupie bliskich znajomych na Uniwersytecie w Chicago. W lutym 1921 roku zaczęli ze sobą sypiać. Ich intymny związek trwał aż do aresztowania. Wydawać by się mogło, że obaj chłopcy, a potem mężczyźni, żyli w luksusie, dopieszczeni przez rodzinę i otoczenie. 05:06 Niczego im nie brakowało. A jednak Richard miał skłonność do kradzieży w domu i poza nim. Nabył umiejętności kieszonkowca i wykorzystywał je na spotkaniach z przyjaciółmi, rodziną czy w sklepach. W wieku kilkunastu lat uważał to za swoją wielką moc. Popisywał się nawet przed kolegami. Richard Loeb wciągnął do tej niebezpiecznej zabawy swojego kochanka Neithena. Wspólnie kradli, wspólnie oszukiwali bliskich podczas gry w brydża. 05:38 Niewiele na tym zyskiwali, to była sztuka dla sztuki. Chodziło tylko o skuteczność, nie profity. Z czasem ich apetyt wzrósł, gdy pierwsza granica została przekroczona. Zaczęli dokonywać włamań dla dreszczyku emocji, bo ich zdobycze były raczej skromne – butelka wina, ława do fortepianu, odkurzacz. Potem przyszedł czas na podpalenia. Bawili się coraz przedniej. Wrzucali cegły przez okna i podpalali wnętrza domów, po czym udając niewiniątka w tłumie gapiów obserwowali efekty swoich niszczycielskich działań. 06:17 Każdy z nich inaczej podchodził do coraz poważniejszych przestępstw. Richard świetnie się bawił. Nathan chciał znaleźć jakieś filozoficzne uzasadnienie. Domyślam się, że nie chciał zrównać się z pospolitymi złodziejami czy podpolaczami. 06:34 Określał siebie jako hedoniste indywidualiste, który zawsze wybiera tylko te działania, które dają mu przyjemność. Unikał bólu, kłopotów, konfrontacji na każdym poziomie swojego życia. Rozważał dokonanie morderstwa, tak jak my zastanawiamy się, co zjemy na obiad. Stawiał się ponad moralnością, a jego wybory miały pozostawać poza sferą dobra lub zła. Wyłącznie jego dobro i komfort miały znaczenie. 07:07 Przewrotne, że dwóch młodzieńców żydowskiego pochodzenia uwiodła koncepcja nadludzi, wykreowana przez Friedricha Nietzschego. Rozumieli, że Übermensch posiada niezwykłe zdolności i jest inteligentniejszy, a tym samym należy mu się więcej niż innym. Na pewno też nie stosuje się do zasad, obowiązków i praw, którymi kierują się przeciętni w ich mniemaniu ludzie. Nathan i Richard aspirowali do stania się uibermenschami. 07:40 Idąc za tą myślą, zwalniali się z wszelkiej etycznej odpowiedzialności za swoje czyny. Najpierw dokonali jeszcze napadu na stary dom Bractwa Uniwersyteckiego, skąd zabrali scyzoryki, aparat i maszynę do pisania, Po czym Richard zaproponował, by popełnili zbrodnię doskonałą. Podczas gdy wszyscy dookoła będą się głowić, kto i dlaczego zabił, oni będą się pławić w beztrosce z poczuciem wyższości. 08:12 Siedem miesięcy planowali porwanie i morderstwo. Loeb był głównym inicjatorem i pomysłodawcą. Zamierzali uprowadzić kogoś, zabić, ukryć ciało, a następnie żądać od rodziny ofiary okupu, by jak najdłużej utrzymać zbrodnię w tajemnicy. Przekazanie okupu miałoby się odbyć w bardzo skomplikowany i długotrwały sposób. Szukali na ofiarę kogoś, kto nie będzie stawiał zbyt dużego fizycznego oporu, czyli najlepiej dziecka. 08:45 Poszukiwania prowadzili w swojej okolicy. Na terenie Harvard School for Boys wpadł im w oko czternastolatek Bobby Franks, syn Jacoba Franksa, który zbił fortunę na nieruchomościach. Franks senior zyskał przydomek Honest Jake dzięki uczciwemu prowadzeniu interesów. Jego syn nie był obcy Nathanowi Richardowi, mieszkał naprzeciwko Louba i grywał w tenisa na korcie przy domu jego rodziców. 09:17 Nathan wynajął samochód na nazwisko Morton D. Ballard 21 maja 1924 roku. Rejestrację zaciemnił, by trudno ją było odczytać. Tego samego dnia, po południu, wraz z Richardem zaproponowali chłopcu podwiezienie do domu ze szkoły. Bobby miał blisko, nie potrzebował pomocy, ale dał się Richardowi namówić i wsiadł do auta. Co działo się później, trudno precyzyjnie ustalić. 09:49 Postaram się jednak, korzystając ze źródeł, dość ostrożnie, odtworzyć przebieg tragicznych wydarzeń. Nathan Leopold siedział za kierownicą, Richard Loeb na tylnym siedzeniu, natomiast Bobby na przednim siedzeniu pasażera. Loeb uderzył go kilka razy w głowę dłutem owiniętym taśmą, po czym przeciągnął nastolatka na tył i ułożył na podłodze. Zakneblował mu usta, przykrył kocem i czekał na śmierć ofiary. 10:22 Mężczyźni dojechali w pobliże Woolf Lake na południu Chicago. Wieczorem rozebrali martwego już chłopca, ukryli ciało przy torach kolejowych na północ od jeziora. Twarz i genitalia oblali kwasem solnym, by utrudnić identyfikację oraz ukryć, że ofiara została obrzezana. Bobby nie był Żydem, więc była to dość charakterystyczna cecha. 10:48 Następnie bez cienia żalu i skruchy wrócili do miasta. Gdy w dzielnicy Kenwood trwały poszukiwania Bobbiego, Nathan zadzwonił do matki zamordowanego chłopaka, przedstawił się jako George Johnson i ujawnił, że syn kobiety został porwany. kazał jej czekać na dalsze wytyczne w sprawie okupu. Na maszynie, którą ukradli z uniwersytetu, napisali list z żądaniami, spalili ubrania nastolatka, wyczyścili z krwi tapicerkę auta, po czym poszli grać w karty. 11:25 List dotarł na zajutrze rano. Nathan zadzwonił drugi raz i podał bardzo skomplikowany sposób przekazania pieniędzy. Nie doszło do jego realizacji. Raz, że ojciec chłopca zapomniał, gdzie ma się udać po dalsze informacje, a dwa, że znaleziono ciało i zidentyfikowano je. Jak tylko dowiedzieli się o tym sprawcy, pozbyli się maszyny i koca użytego do transportu zwłok. W żaden sposób nie dali po sobie znać, że wiedzą o czymkolwiek, że mają coś wspólnego z zabójstwem. 12:00 Dyskutowali w gronie znajomych o szokującej sprawie morderstwa. Może i marzyli o byciu nad ludźmi, przestępcami doskonałymi, jednak popełnili najgłupszą rzecz. Zostawili na miejscu porzucenia ciała przedmiot, dzięki któremu szybko ich zidentyfikowano. 12:22 W pobliżu ciała leżały okulary, które miały nietypowy zawias w postaci specjalnej opatentowanej sprężyny w drogiej oprawce. Ten typ okularów kupiło tylko trzech klientów w Chicago. Jednym z nich był Nathan Leopold. Ponieważ trzymali się razem, zostali przesłuchani obaj 29 maja. Nathan twierdził, że okulary wypadły mu nad jeziorem podczas obserwacji ptaków. Obaj utrzymywali, że mają alibi na czas zabójstwa. 12:55 Samochodem Leopolda zabrali dwie panie z Chicago na przejażdżkę. Nie znali ich nazwisk. Tej wersji nie potwierdził szofer Neithena, bo po prostu naprawiał wspomniany samochód dokładnie tego samego południa i wieczoru, co potwierdziła jego żona. Maszynę do pisania, na której napisali list z żądaniem okupu, odnaleziono w Jackson Park 7 czerwca. 13:21 Pierwszy z geniuszy zbrodni pękł Loeb. Oskarżył partnera, że to on zaplanował morderstwo i zabił chłopca, podczas gdy on kierował autem. Niedługo potem Leopold zaprzeczył temu, usilnie twierdząc, że to on prowadził, a zabił Loeb. Reszta historii się zgadzała. Ich zeznania podał do publicznej wiadomości prokurator stanowy 31 maja. 13:49 Leopold podobno prosił kochanka, by wziął na siebie dokonanie zabójstwa. Zresztą większość osób zaangażowanych w sprawę uważała, że Richard wykonał egzekucję. Natomiast prokurator przychylał się do wersji, w której auto prowadził loup, a Leopold zadawał ciosy. Swoje przepuszczenia opierał na zeznaniach świadków, którzy widzieli podobno obu mężczyzn w wynajętym samochodzie. 14:18 Może i sprawcy kręcili co do dokładnego przebiegu zbrodni, natomiast nie ukrywali, co nimi kierowało. Idea nad człowieka, perfekcyjnego morderstwa i głód emocji. Leopold powiedział nawet, że ciekawiło go, jak to jest być mordercą. Kiedy się nim stał, nie odczuł specjalnej różnicy. Nic się nie zmieniło. 14:45 Proces odbył się przed sądem karnym hrabstwa Cook w Chicago. Zainteresowanie rozprawami było ogromne. Media czerpały garściami prawdziwe informacje i pogłoski do budowania emocjonujących historii na swoich łamach. Pikanteri dodawał fakt, że osiemnasto i dziewiętnastolatek byli pochodzenia żydowskiego. Całkiem niedawno w Europie i w Stanach Zjednoczonych doszło do poważnych incydentów antysemickich. Żydzi nadal spotykali utrudnienia, a nawet przeciwności w różnych kręgach społecznych i zawodowych. 15:22 Antysemici też mieli używanie przy sprawie Leopolda i Lobe'a. Młodzieńców bronił Clarence Darrow, znakomity adwokat i oczywiście dość drogi. Za kulisami rozchodziły się plotki, że otrzymał zawrotną kwotę miliona dolarów. Tak naprawdę jego stawka wynosiła 65 tysięcy dolarów, czyli dzisiejsze prawie 2 miliony. Darrow za wszelką cenę chciał odsunąć od swoich klientów wizję kary śmierci, której był głęboko przeciwny. 15:56 Odrzucił pomysł dowiedzenia niepoczytalności Neithena i Richarda. Nakłonił obu do przyznania się do winy, co mogło doprowadzić do mniej koszmarnego dla nich finału procesu. Obrońca liczył na karę dożywocia, tylko musiał uniknąć ławy przysięgłych. Właśnie dzięki przyznaniu się sprawców do winy, ławnicy na pewno patrzyliby na bogatych, mało sympatycznych, świetnie ubranych młodych mężczyzn, mało przychylnym okiem. 16:27 Darrow poczuł, że będzie mógł wykonać podczas procesu społeczną misję, jaką była między innymi dyskredytacja kary śmierci. Adwokat z domu wyniósł wartości, których trzymał się w życiu prywatnym i w sądzie. Jego ojciec, unitariański duchowny, dawał swoim domu w Ohio schronienie zbiegłym niewolnikom. Darrow zwykle bronił Amerykanów z niższych klas społecznych – robotników, działaczy związkowych, Afroamerykanów. 16:58 Dla sprawy Leopolda i Loeba zrobił wyjątek. Proces trwał 32 dni. Zeznawało 88 świadków oskarżenia, któremu przewodniczył Robert i Crow. Obrona oparła się na opiniach psychiatrów, którzy po przeprowadzeniu rozmów i badań wskazali na pewne okoliczności łagodzące. Były nimi fizyczne niedoskonałości, życie w zbytku, urojenia, jak również w przypadku Neitana Leopolda dość dramatyczne wspomnienie seksualnego wykorzystania przez guwernantkę. 17:35 Przed sądem ujawniono relację, jaka łączyła obu mężczyzn. Obrona zinterpretowała ją jako kolejne usprawiedliwienie. Oskarżenie demonizowało ich stosunki. 25 sierpnia, na koniec procesu, Darrow wygłosił płomienne 12-godzinne przemówienie, uznane za najlepsze w jego karierze. Przemawiał w ciągu dwóch dni. 18:01 Podkreślał, że obaj jego klienci mają wrodzone skłonności do przestępstwa, które albo odziedziczyli po przodkach, albo nabyli w trakcie edukacji. Nie można ich było za to winić. Byli młodzi, niedojrzali, a system amerykańskiego prawa nie przewidywał dobrego rozwiązania za ich występek. Wskazał, że całkiem niedawno Amerykanie cieszyli się z tysięcy zabitych wrogów na froncie I wojny światowej. Byli tak samo winni wojennych zbrodni jak ci, którzy bezpośrednio odbierali życie żołnierzom przeciwnych armii. 18:38 Nathan i Richard wychowali się w świecie, który akceptował zabijanie przez lata. Darrow sądził, że może dopiero za kilkadziesiąt lat uda się odmienić ludzkie serca. Na razie było na to za wcześnie. Odwoływał się do swoich badań odnoszących się do zachowań po zakończeniu wojny secesyjnej. Zauważył, że liczba krwawych zbrodni wzrosła, przestępstwa wynikały z okoliczności wzajemnej nienawiści i cierpienia, dlatego powinno się czasami zwalniać sprawców z odpowiedzialności za ich czyny. 19:13 Cytuję, świat nadal jest skąpany we krwi. 19:18 Europa również tego doświadcza. Ci, którzy nie byli na wojnie, nauczyli się, że ludzkie życie nie ma wartości, a prawa jednostki się nie liczą. Dokładnie tak, jak sądzili Nathan i Richard. Adwokat naciskałby nie odbierać prawa do życia jego klientom, że to byłoby bardzo złe dla ich rodzin i społeczności. 19:40 Jednocześnie wyrażał żal z powodu tragedii rodziny Franks, rodziców chłopca i jego rodzeństwa, siostry i brata. Zaznaczał, że choć w żałobie są w lepszej sytuacji niż bliscy oskarżonych. Dla Leopolda seniora jego syn był całym światem, napawał go dumą, świętował z nim sukcesy i miał wielkie nadzieje związane z jego przyszłością. Dziś wszystko się rozpadło. Podobnie było w domu Richarda. 20:11 Ojciec rozchorował się poważnie na wieść o postawieniu synowi zarzutów. Matka również za nie mogła. Teraz wspierali go wujek i brat. Adwokat zwrócił się do sędziego, by pomyślał o innych chłopcach, młodzieńcach przyszłości narodu. Każde życie jest warte ocalenia, a miłosierdzie jest najwyższą cechą człowieka. 20:38 Trzeba przyznać, że przemówienie adwokata musiało robić wrażenie na żywo Dochodziła gestykulacja, bijący od niego żar prawdziwych przekonań Ale prawda jest taka, że lekceważył wartość życia, które zostało drastycznie i niepotrzebnie przerwane dla zabawy. Przerzucał odpowiedzialność na całe społeczeństwo, ba nawet na cały świat, jakby dwaj oskarżeni, dorośli ludzie nie mieli własnej woli i nie podejmowali sami decyzji. 21:14 Słowa Daroła trafiły do sędziego, nie skazał ich na śmierć. Wziął pod uwagę ich młody wiek i niedojrzałość psychiczną. 10 września 1924 roku obaj usłyszeli wyrok dożywotniego więzienia za morderstwo bez możliwości zwolnienia warunkowego plus po 99 lat. 21:37 Zaporwanie. Skazanych skierowano do więzienia Joliet. Zostali zatrudnieni do fizycznej pracy w więziennej fabryce, Leopold przy produkcji ratanu, Loeb przy montażu krzeseł. Ich przyjaźń nie została przekreślona przez proces i skazanie. W 1925 roku Loeb został przeniesiony do Stateville. Tam wycięto mu wyrostek robaczkowy. Po dojściu do siebie pracował w fabryce obuwia, potem w bibliotece przy protestanckim kapelanie. 22:09 Nie dał się zdyscyplinować, za co wielokrotnie trafiał do izolatki. Być może nawet planował wraz z kilkoma innymi więźniami ucieczkę. Po pięciu latach do tego samego więzienia przyjechał Leopold, któremu dano pracę w szklarni w więziennym ogrodzie. Mężczyźni spotkali się i nie stronili od kontaktów. Skupili się teraz na wyzwaniach naukowych, robili socjologiczne obserwacje w zakładzie karnym, zajęli się opracowaniem i rozszerzeniem programu nauczania dla więźniów. 22:43 Nie nacieszyli się swoim towarzystwem długo. 28 stycznia 1936 roku trzydziestoletni Richard Loeb zginął po ataku brzytwą w łazience. Napadł na niego inny więzień, James Day. Tłumaczył się, że Loeb próbował na nim napaści seksualnej, jednak fakty temu przeczyły. Day nie miał żadnych obrażeń, podczas gdy ofiara została mocno okaleczona. Morderca zadał Richardowi ponad 50 ran. 23:17 Gardło było przecięte od tyłu. Wbrew opiniom kilku funkcjonariuszy więziennych i dyrektora, ława przysięgłych uniewinniła Daya w czerwcu 1936 roku. Zabił drapieżcę seksualnego, i to usprawiedliwiało go w ich oczach. Z prawdziwych, neutralnych relacji współwięźniów oraz kapelana wynikał jednak inny obraz zbrodni. Najprawdopodobniej Dey zaczepił Louba, a po odrzuceniu zamordował go. 23:51 Po śmierci przyjaciela Leopold zajął się ich dawną wspólną inicjatywą naukową i edukacyjną sam. W 1944 roku zgłosił się do badania nad malarią, które polegało na zaszczepieniu go, patogenami choroby i poddawaniu eksperymentalnej terapii. Po latach od zbrodni dążył do wyrównania rachunków. Praca i poświęcenie miały wynagrodzić zło, jakie uczynił. Skupiał się ponadto na pisaniu swojej autobiografii Life Plus 99 Years. 24:27 Książkę opublikowano w 1958 roku, w czasie, gdy walczył o zwolnienie warunkowe. Publikacja trafiła na listę literackich bestsellerów New York Timesa i nie schodziła z niej przez 14 tygodni. 24:43 Walka o zwolnienie nie była daremna. Wyszedł na wolność 13 marca 1958 roku po 33 latach spędzonych za więziennymi murami. Zdobył pracę technika medycznego w szpitalu w Portoryko. Teraz przedstawiał się jako nejt i nie zrażała go żadna fizyczna praca. Mrzonki o nadczłowieczeństwie dawno poszły w niepamięć. Podjął próbę założenia fundacji dzięki zyskom ze sprzedaży książki, by, cytuję, wspierać emocjonalnie zaburzoną, upośledzoną lub niepokorną młodzież, jednak stracił tę możliwość z powodu naruszenia warunków zwolnienia. 25:28 Miał ręce pełne roboty. Niebawem walczył o niedopuszczenie do produkcji filmu bez emocji na podstawie książki Mayera Levina. Produkcja miała opowiadać o zbrodniach Neithena i Richarda w sposób, którego Leopold nie akceptował. Batalia zakończyła się fiaskiem. Sąd uznał, że nie ma on żadnych praw do wybielania swojego wizerunku. 25:55 5 lutego 1961 roku Nate ożenił się z owdowiałą florystką Gertrudą Garciją de Quevedo. Nadal jednak utrzymywał liczne homoseksualne relacje. Bywał w gejowskich barach i korzystał z usług męskich pracowników seksualnych. Miał też nieodpartą skłonność do wykroczeń i oszustw. Nie zniknęła wraz z resocjalizacją. Na uniwersytecie w Portoryko skończył studia. Podjął się pracy w programie usług społecznych w miejscowym Departamencie Zdrowia i prowadził badania nad trądem w szkole medycznej. 26:34 Przez wiele lat należał do Towarzystwa Historii Naturalnej Portoryko. Uwielbiał obserwować ptaki na wyspie. Publikował na ten temat. Planował napisać kolejną książkę o swoim nowym życiu na wolności. Nie zdążył jej ukończyć. Zmarł na zawał serca 29 sierpnia 1971 roku w wieku 66 lat. Być może zastanawiacie się, czemu nazwałam odcinek Koktajle dla trupa. 27:08 Niniejszą opowieść zaczęłam pisać w kwietniu 2020 roku, rok przed powstaniem podcastu Zbrodnie bez cenzury. Miała kiedyś być krótkim postem, teraz rozrosła się do dłuższej historii. Zainspirowała mnie do niej powieść Psychoza, po której lekturze wróciłam do filmów Alfreda Hitchcocka i odkryłam jego pierwszy kolorowy film pod tytułem Sznur z 1948 roku. 27:38 Obraz luźno opisuje morderstwo dokonane przez Nathana i Richarda. W filmie ich ofiarą pada kolega ze studiów, którego zwłoki ukrywają w swoim mieszkaniu, po czym urządzają w nim przyjęcie. Francuski tytuł filmu brzmi «Cocktail pour un cadavre», czyli koktajl dla trupa. Nie tylko Hitchcock sięgał do prawdziwych wydarzeń sprzed lat. Powstało mnóstwo innych filmów, sztuk, powieści i odcinków seriali kryminalnych. 28:12 Skutki zbrodni Nathana i Richarda dosięgły także ich ojców, Każdy z nich po ujawnieniu zbrodni przeprowadził się w inne miejsce. Albert Loeb zmarł pięć miesięcy po zamordowaniu chłopca, Nathan Leopold senior, pięć lat później, w 1929 roku. Ojciec ofiary dożył wiosnę 1928 roku. Nigdy nie poradził sobie z odejściem ukochanego, pierworodnego syna. 28:44 A ja na koniec przypomnę, że ludzkie zło Nie ma narodowości, koloru skóry czy orientacji seksualnej. Zrodzić się może wszędzie, w każdych warunkach, w każdym zakątku świata. Mogę mieć tylko prośbę do Was, byśmy wspólnie nie dopuszczali do Jego kiełkowania, nie dawali Mu wsparcia i przyzwolenia. 29:09 Do usłyszenia i do zobaczenia w moim worku kości w Warszawie przy ulicy Bagatela 10. Mam nadzieję, że zobaczymy się na wykładach, na burlesce komediowej, na wieczorach z muzyką na żywo, w szczególności z jazzem oraz czasami na wieczorach stand-upowych. Muszę się Wam przyznać, że kiedy dzisiaj prezentowałam Wam, nagrywałam opowieść o zbrodni Leopolda i Louba, zwróciły moją uwagę pewne szczegóły, które sprawiają, że ta historia jest podobna do zbrodni Menendezów. 29:48 Popatrzcie, dwóch bardzo młodych ludzi, którzy dokonują szokującej zbrodni i trudno zrozumieć dlaczego. Trafiają do więzienia, skazani na dożywocie, bez możliwości wyjścia warunkowego. Po 35 latach, gdy Netflix wypuścił serial, ich los się odmienia, dostają możliwość warunkowego wyjścia. Na razie jeszcze siedzą, ale pewnie niedługo wyjdą. 30:18 Natomiast co jeszcze jest ciekawe? Menendezowie również, tak jak Leopold i Loeb, chcieli oddać światu sprawiedliwość za swój czyn i w warunkach więziennych prowadzili różne programy edukacyjne, a także nieśli pomoc geriatrycznym więźniom. W każdej zbrodni może się znaleźć jedno ziarenko, które pojawi się w kolejnej i to będzie właśnie to źródło zła, a zarazem czasami prośba o przebaczenie. 30:53 Jeszcze raz do usłyszenia i do zobaczenia. Renata